EN
„Teksty Drugie. Teoria literatury, krytyka, interpretacja” to dwumiesięcznik literaturoznawczy wydawany od 1990 przez Instytut Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk we współpracy ze Stowarzyszeniem Pro Cultura Litteraria
EN

Artykuły: Witold Wojtowicz

„Okrutny żal”. „Figliki” Mikołaja Reja a dramatyzacje liturgiczne

Indeks autorów: Witold Wojtowicz
Numer: 2019 / 2

W artykule analizuję Figliki Mikołaja Reja (1572), będące najczęściej parafrazami innych utworów podejmujących temat katolickich dramatyzacji liturgicznych. Problematykę omawiam w kontekście innych odnoszących się do religii figlików, podkreślając aspekty performatywne, cielesny i materialny wymiar komunikacji. Rej pokazuje, jak „codzienność” – poprzez swego rodzaju spontaniczność zachowań aktorów i publiczności – wdziera się do katolickiego rytuału, obraca wniwecz pozornie budujące, w istocie religijnie bezużyteczne przesłanie dramatyzacji. Nawet mała i niezamierzona nieporadność aktorów, niewłaściwa reakcja publiczności pozwalają podważyć znienawidzony papistowski rytuał. Rej pokazuje mechanizm spontanicznej autonomizacji sytuacji performatywnej, wymykającej się spod jakiejkolwiek kontroli i kurateli religijnej Kościoła. Satyra i drwina Reja wynika także z pedagogiki religijnej: katolickie dramatyzacje liturgiczne narażają zbawienie laików na niebezpieczeństwo.

Słowa kluczowe: Mikołaj Rej, figlik, dramat liturgiczny, przedstawienia duchowe, dramatyzacja liturgiczna, pasja, reformacja, satyra, skatologia

Korzystając ze strony wyrażacie Państwo zgodę na wykorzystywanie przez nas plików cookies. W każdej chwili możecie Państwo zmienić ustawienia cookies a także dowiedzieć się na ich temat więcej. Kliknij tutaj Nie pokazuj więcej tej informacji