EN
„Teksty Drugie. Teoria literatury, krytyka, interpretacja” to dwumiesięcznik literaturoznawczy wydawany od 1990 przez Instytut Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk we współpracy ze Stowarzyszeniem Pro Cultura Litteraria
EN

Artykuły: Marek Zaleski

Wstyd jako katastrofa Innego

Indeks autorów: Marek Zaleski
Numer: 2019 / 2

Tekst stanowi interpretację opowiadania Zygmunta Haupta Coup de grâce jako opowieści o wstydzie ofiary. Zdaniem autora jest to opowieść wpisująca się w – zaproponowane wiele lat później przez myśl psychoanalityczną i filozoficzną – inne traktowanie wstydu aniżeli uczucia związanego z poczuciem winy. Dzisiaj powiadanie Haupta daje się czytać niczym świadectwo złożone w imieniu ofiar, posiadaczy „nagiego życia”.

The text interprets Zygmunt Haupt’s story Coup de grâce as a story about the shame of a victim. According to the author, this is a story that is part of a different treatment of shame than feelings of guilt, proposed many years later by psychoanalytic and philosophical thought. Today, Haupt’s story can be read as a testimony on behalf of victims, holders of „naked life”.

Słowa kluczowe: shame, gaze, guilt, testimony

W zniewoleniu szczęśliwi. Raz jeszcze o Zniewolonym umyśle Miłosza

Indeks autorów: Marek Zaleski
Numer: 2018 / 4

Artykuł jest próbą lektury Zniewolonego umysłu Czesława Miłosza z zastosowaniem narzędzia psychoanalizy lacanowskiej. Pozwalają one wydobyć zapoznany a zarazem prekursorski trop diagnozy Miłosza zapisany niegdyś w traktacie Etienne’a de La Boetie, Rozprawa o dobrowolnej niewoli.

Słowa kluczowe: Czesław Miłosz, Jacques Lacan, Etienne de La Boetie, zniewolenie/ servitude volontaire

Niczym mydło w grze w scrabble

Indeks autorów: Marek Zaleski
Numer: 2013 / 6

Autor zajmuje się prozą Magdaleny Tulli czytaną poprzez teorię afektów wyłożoną przez Gillesa Deleuze’a. W prozie Tulli afekt inicjuje stawanie się świata przedstawionego: jest tym, co wirtualne, niczym kostka zwana mydłem w grze w scrabble. Tulli posługuje się składnią afektywną , tekst stanowi jakby torowisko-rozdroże z czynnymi na nim zwrotnicami ruchu znaczeń. Ten ruch zwrotnicy skutkujący w naszej lekturze „przejściem” znaczenia, to właśnie efekt bycia afektowanym. W prozie Tulli afekty wyzwala doświadczenie braku, świat przedstawiony w jej powieściach przypomina Deleuzjańskie „maszyny pragnące”, jest rozpięty w trójkącie braku, pragnienia i bólu.

Od „grzechu anielstwa” do „uważności”, czyli poezja jako instalowanie się w świecie

Indeks autorów: Marek Zaleski
Numer: 2011 / 5

Uwagi o poetyce Miłosza w odniesieniu do relacji między poezją, rzeczywistością i językiem.

Kłopoty z monografią

Indeks autorów: Marek Zaleski
Numer: 2008 / 6

Czy kłopoty jakie mają dziś badacze próbujący zmierzyć się z formą monografii historycznoliterackiej nie czynią ich postępowania fascynującą przygodą? Konstruowanie i interpretowania tekstu dzieła jako mniemanej całości oraz biografizowanie staje się działaniem zyskującym autobiograficzną i literacką ekspozyturę. Ten stan rzeczy, który dziś stał się przedmiotem uczonych komentarzy i dociekań, został dawno zauważony i opisany przez samych pisarzy.

Białoszewski idylliczny

Indeks autorów: Marek Zaleski
Numer: 2006 / 5

Autor analizuje właściwą Bialoszewskiemu sakralizację zwykłości, która uzyskuje swoje reprezentacje w epifanijnych scenach zjawiania się najzwyklejszych rzeczy

Masochista na Cyterze

Indeks autorów: Marek Zaleski
Numer: 2005 / 3

Autor dowodzi znaczenia tropów idyllicznych dla interpretacji twórczości zarówno Schulza-pisarza, jak i rysownika

Zamiast

Indeks autorów: Marek Zaleski
Numer: 2003 / 5

Autor omawia konsekwencje odstępstwa od opowieści mitycznej w poemacie Milosza Orfeusz i Eurydyka, prowokującego do pytań o funkcję mitycznej opowieści

Miłosz, poeta powtórzenia

Indeks autorów: Marek Zaleski

Autor omawia przeświadczenie Miłosza o nieśmiertelności słowa poety, które – raz wypowiedziane – istnieje w powtórzeniu

Coś ty uczynił ludziom, Czesławie Miłoszu?

Indeks autorów: Marek Zaleski

Recenzja. Elżbieta Kiślak Walka Jakuba z aniołem. Czesław Miłosz wobec romantyczności, Warszawa 2000

Książka z ruin

Indeks autorów: Marek Zaleski

Recenzja. Czesław Miłosz, Legendy nowoczesności, przedmowa J. Błońskiego, Kraków 1996

Miłosz: piosenki niewinności i doświadczenia

Indeks autorów: Marek Zaleski

O wierszach Miłosza zawierających różnorakie odwołania do piosenki

Korzystając ze strony wyrażacie Państwo zgodę na wykorzystywanie przez nas plików cookies. W każdej chwili możecie Państwo zmienić ustawienia cookies a także dowiedzieć się na ich temat więcej. Kliknij tutaj Nie pokazuj więcej tej informacji