EN
„Teksty Drugie. Teoria literatury, krytyka, interpretacja” to dwumiesięcznik literaturoznawczy wydawany od 1990 przez Instytut Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk we współpracy ze Stowarzyszeniem Pro Cultura Litteraria
EN

Artykuły: Ryszard Koziołek

Humanistyka literaturoznawcza w dobie nowych konfliktów plemiennych. Próba wykonania ruchu.

Indeks autorów: Ryszard Koziołek
Numer: 2017 / 1

Humanistyka ponowoczesna afirmowała różnicę obrębie metodologii, pojęć, kultur, ras, języków, etc., a jednak celebracja różnicy i pluralności nie przedostała się w afirmatywnej postaci poza akademię, za to odkrywamy ją tam w wynaturzonej formie różnic odseparowanych, czyli narastających konfliktów kulturowych i nowych wojen plemiennych. Sprzyja to postawom agonistycznym, które utrwalają przekonanie, że „w przestrzeni publicznej skonfliktowane poglądy konfrontują się bez jakiejkolwiek możliwości, by w końcu się pogodzić” (Chantal Mouffe). Próbujemy pomyśleć pewną postać humanistyki literaturoznawczej, która wykonując swoje tradycyjne zadania badawcze i edukacyjne, dokonuje aktu zwalczania różnicy, która „wyklucza i zmierza do zabijania” (Kristeva).

Słowa klucze: różnica, separacja, konflikt plemienny, interwencja

My dziewiętnastowieczni albo krytyka spóźnionych

Indeks autorów: Ryszard Koziołek
Numer: 2011 / 5

Artykuł jest próbą analizy projektu krytycznego Stanisława Brzozowskiego z perspektywy jego przekonań o zapóźnieniu kulturowym polskiej inteligencji początku XX w. Drogą do polskiej dojrzałości ma być rozpoznanie się pod maską pozornej nowoczesności, do której nie mamy jeszcze prawa. Sztuka i jej krytyka, dzięki najrozleglejszemu dostępowi do umysłu uspołecznionej jednostki, ma zmusić ciągle jeszcze dziewiętnastowiecznego Polaka do uświadomienia sobie własnego specyficznego doświadczenia nowoczesności. Dziś wydaje się, że to nie nieuleczalna romantyczność polskiej kultury jest największym wyzwaniem dla projektu Brzozowskiego, ale zwykłość życia w wolnym świecie, która rodzi obojętność jednostki wobec dylematów kultury.

Kompleks Darwina

Indeks autorów: Ryszard Koziołek
Numer: 2011 / 3

Tekst omawia związki teorii ewolucji z polską powieścią XIX-wieczną, z perspektywy konfliktu mimetycznego między narracją Darwina a realizmem powieściowym. Przebieg wczesnej recepcji teorii Darwina autor ujmuje w 4 etapy: ambiwalencji, wyparcia, utajenia, bolesnego narcyzmu. Ostatni etap wynika z rozpoznania, że wiedza o ewolucji może się wyrazić tylko za pomocą formy narracyjnej powieściowej. Proza realistyczna odkrywa, że choć w sferze praw triumfuje nauka, to chcąc je objaśnić, trzeba sięgnąć po jakąś postać literatury.

Szeregowy pracownik nauki o literaturze o sobie samym, języku i wielkim cmentarzu literatury

Indeks autorów: Ryszard Koziołek
Numer: 2006 / 6

O wydziedziczonym z języka, pozbawionym zaufania do mowy, niezdolnym do stworzenia nowej formy pisania – o literaturoznawcy

Korzystając ze strony wyrażacie Państwo zgodę na wykorzystywanie przez nas plików cookies. W każdej chwili możecie Państwo zmienić ustawienia cookies a także dowiedzieć się na ich temat więcej. Kliknij tutaj Nie pokazuj więcej tej informacji